Hi-Media

Autor Wątek: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach  (Przeczytany 12891 razy)

Eugen

  • Moderator
  • Hodowca
  • *****
  • Wiadomości: 486
  • Reputacja: 16
    • Zobacz profil
MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« dnia: Marzec 30, 2013, 20:17:42 »
Witaj
Muszę powiedzieć, że Matucana to moje ulubione kaktusy. Od wielu lat kupuję, dostaję i wysiewam. Miałem nawet kilka sztuk przywiezionych przed wielu laty y(przed CITES) z Peru – ale ktoś mi je ukradł. Zebrałem wcale niezgorszy ich kierdel, dużo literatury, poznałem kilku entuzjastów tych roślin.
   Przeczytałem pytania  o zimowanie matukan, teraz o budzenie i znalazłem dobry pretekst aby napisać o moich matukankach. Więc najpierw napiszę kilka słów o gatunku, zwłaszcza że dostępność informacji jest stosunkowo mała. Mam ciągoty belferskie więc zacznę od przedstawienia systematyki, zakresu występowania, klimau itp. Podam też informacje uprawowe.


Nazwa Matucana
została wprowadzona w 1922 roku jako nazwa rodzaju kaktusów przez  amerykanów N. Britton & J.Rose'a w pracy Cactaceae. Ten nowy rodzaj został nazwany od nazwy miasteczka w  Peru około 80 km na wschód od Limy. Ten gatunek to Matucana hanei i wyróżniał się długim czerwonym zygomorficznym kwiatem i gęsto uciernionym korpusem. Na razie była pojedyncza w rodzaju. Znany wcześniej  jako Echinacactus haynii; pierwszy raz opisał go Otto w 1849 roku. (zastosowano określenie "haynii" – jest to błędna pisownia "haynei"). Dodam, że na Echinocacaus w tym czasie składają się różnego rodzaju kuliste kaktusy. Systematyka wielokrotnie była zmieniana występowała Submatucana – Backeberga, Eomatucana – Rittera. Obecnie obowiązuje systematyka gatunku autorstwa prof. Rob’a Bregman’a (1996).

Zakres występowania:
Obecnie rozprzestrzenienie rodzaju Matucana obejmuje długą, ale dość wąską strefę w zachodnich Andach peruwiańskich. Długość przestrzeni dystrybucji wynosi około 1000 km, szerokość waha się od około 50 do 150 km.
   Matucana występuje po obu stronach zachodniego łańcucha górskiego Andyjskiej (Cordillera Occidental), rozciągający się od około 4 ° S do 16 ° S na szerokości. Pionowym rozkładzie występuje  głównie w przedziale 2000 i 4000 m npm, z wyjątkiem grupy gatunków rosnących w najdalej wysuniętej na północ części obszaru występowania. Ta grupa gatunków, tutaj zaliczona do grupy paucicostata, występuje w dolinie Rio Maranon i występuje nawet do  400 m npm (M.madisoniarum).
   Obszar Cerro de Pasco, położony w centralnej Andach peruwiańskich około 10,5° S, wydaje się, że odegrał znaczącą rolę w zasięgu występowania Matucana. Cerro de Pasco jest płaskowyżem, na którym trzy główne górskie łańcuchy Andyjskie (Kordillera  Zachodnia, Środkowa i Wschodnia) się spotykają. Na północ i południe od tego miejsca w pasma trzech Kordiller biegną mniej lub bardziej równolegle w kierunku SE-NW, oddzielone głębokimi dolinami rzek. Ze względu na wysokości płaskowyżu ponad 4000 m, Cerro de Pasco najwyraźniej był barierą. Na obu jego stronach znajdziemy niezwykłe przerwy w występowaniu Matucan.
   Południowe stoki za Cerro de Pasco występowanie Matucana zawsze ograniczone są do zachodnich zboczy Kordillera zachodniej, podobnie jest z dolinami rzek płynących do Pacyfiku. W tych stanowiskach spotykane Matucana pokazują wyraźny stopień podobieństwa. Rośliny są przeważnie gęsto uciernione i wydłużają się z wiekiem. Kwiaty są zawsze szkarłatne przechodząc w purpurę bez włosów w pochewkach rurki kwiatowej.
   Na północ od płaskowyżu Cerro de Pasco Matucana zajmują siedliska nie tylko po obu stronach zachodniej Kordillera, ale po obu stronach Kordillera Central. Przypuszczalnie w wyniku większego zróżnicowania siedlisk, na północy Matucana od Cerro de Pasco są znacznie bardziej zróżnicowane niż stosunkowo jednorodne gatunki z południa. Ta grupa północnych gatunków różni się ilościowo od grupy południowej, głównie przez owłosione rurki kwiatowe. Wielka różnorodność między północnymi i południowymi Matucana obserwuje się w uciernieniu i morfologi nasion. W taksonomii według Backeberg południowej grupy stanowi rodzaj Matucana sensu stricto a grupy z północy byłego rodzaju Submatucana.


Eugen
PTMK O/Gliwice
ciągle mam problem z umieszczeniem zdjęć, a tutaj powinna być dołączona odpowiednia mapka.
« Ostatnia zmiana: Marzec 31, 2013, 14:23:34 wysłana przez Eugen »

Oficjalne forum Polskiego Towarzystwa Miłośników Kaktusów

MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« dnia: Marzec 30, 2013, 20:17:42 »

Eugen

  • Moderator
  • Hodowca
  • *****
  • Wiadomości: 486
  • Reputacja: 16
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #1 dnia: Marzec 30, 2013, 22:01:02 »
Teraz parę słów o zależnościach klimatycznych.

KLIMAT: Występowanie Matucana jest bardzo uzależnione od czynników klimatycznych. Wszystkie stanowiska charakteryzuje pora deszczowa i sucha.  Na rys. 3 wykres dla Cajamarca w Peru, jest to przykład odpowiedniego klimatu dla Matucana. Blisko Cajamarca są stanowiska M.aurantiaca i M.aureiflora.
   Pora deszczowa trwa zazwyczaj od listopada do kwietnia. Pora sucha trwa od maja do października i jest spowodowane przez dwa główne czynniki.
1. Po pierwsze cały pasmo Andów zapewnia efekt cienia deszczu dla zachodnich dolin i zboczy andyjskich. Deszczowe chmury pasatów z lasów Amazonii nie są w stanie przekroczyć Andów. Ciepłe i wilgotne powietrze jest dociskany do wschodnich zboczy andyjskich i wynoszone do góry. W wyniku tego powietrze jest schładzane, co powoduje kondensacji i opady atmosferyczne na wschodnich andyjskich stokach Peru które otrzymują większość opadów.
2. Drugi czynnik odpowiedzialny za okresowe brak opadów na stanowiskach Matucana jest zimny prąd morski, który biegnie wzdłuż wybrzeży Chile i Peru. „Prądem Peruwiański” płynąc z południa wzdłuż wybrzeża A.Połudiowej i odbija na zachód na wysokości ok. 5°S. szerokości geograficznej aby być zastąpionym przez ciepłym prąd tropikalnym płynący z północy.
   Ze względu na zimne wody powierzchniowe wzdłuż peruwiańskiego wybrzeża jest małe wznoszenia wilgotnego powietrza, zatem nie może odbyć się szybka kondensacja. Zimny Prąd Peruwiański powoduje, że wilgotny południowo-zachodni wiatr od morza schładza się powoli tak, że tworzy się mgła - "garua" i występuje w nadmorskich regionach północnego Chile i na południe od 8°S w Peru. W pionie zasięg garua wynosi od poziomu morza do 500 m npm na 12° szerokości geograficznej, a na północy dochodzi do 1000 m npm na 16°S szerokości geograficznej. Nad granica zasięgu mgły w pionie powietrze jest suche i prawie jest bez opadów - tak jest tylko zimą (od V do X).
   W sezonie letnim (od XI do IV) chłodzący wpływu prądu Humboldta jest równoważony przez ciepło gruntów przybrzeżnych i nie pojawia się mgła. Wilgotna masa powietrza ma szansę dostać się i zostać wniesione przez prądy konwekcyjne i może pojawić się deszcz powyżej 2000-3000 m npm. W tej części Andów ilość opadów rośnie wraz z wysokością.
   Stanowiska Matucana położone na zachodnim brzegu Kordillera zachodniej znajdują się w strefie „letniego deszczu”, który jest powyżej regionu bezpośrednio oddziaływania mgły "garua”. To wyjaśnia, dlaczego Matucana nie były w stanie zająć zachodnich połaci stoków poniżej 2000 m, jak udaje im się im to w wśród-andyjskiej doliny: których warunki klimatyczne są całkowicie różne (mgła zimą i latem susza).


Eugen
PTMK O/Gliwice
« Ostatnia zmiana: Marzec 31, 2013, 14:29:22 wysłana przez Eugen »

Eugen

  • Moderator
  • Hodowca
  • *****
  • Wiadomości: 486
  • Reputacja: 16
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #2 dnia: Marzec 31, 2013, 16:35:14 »
[size=12pt]Dlaczego mamy Matucana, Submatucana, Eomatucana?

Matucana, Submatucana, Eomatucarta, jeden rodzaj?

Ze względów praktycznych cechy kwiatów w przeszłości najczęściej były wykorzystywane do klasyfikacji roślin, ponieważ są one wyraźnie widoczne i stosunkowo jednorodne w populacji. Dlatego wiele autorytetów (Backeberg, Buxbaum, Kimnach, Donald, itp.), podkreślalo przy klasyfikacji rodzajów cechy kwiatów. Jeśli tylko jest dokonana tylko poprzez porównanie kwiatówy to były bardzo trudne do oddzielenia wielu rodzajów z Borzicactinae, na przykład Matucana i Arequipa - ze względu na mniej lub bardziej podobną budowę roślin i strukturę kwiatu. Ale kiedy bierzemy pod uwagę również owoce i nasion, to jest o wiele łatwiejsze jest sporządzenie granic pomiędzy rodzajami.

E.oreodoxa czy to Eomatucana, roślina ma rzeczywiście kwiaty, które różnią się kwiatów wszystkich innych Matucana i Submatucana. Z drugiej strony jej owoce i nasiona są typowe dla Matucana. Dlatego Eomatucana została włączona do Matucana.

Morfologiczna granica między Matucana i Submatucana wg. Backeberg'a jest niejasna. Gdyby pogrupować (grupę typowych Submatucana) dla porównania ze słabo uciernionymi gatunkami z obszaru Rio Maranon to wyglądają one zupełnie inaczej niż gęsto uciernione  M.haynei i pokrewne. Są to dwie skrajne grupy, ale między nimi istnieje wiele gatunków o cechach pośrednich. Trzy przykłady:
1. M.aurantiaca ma korpus Submatucana, ale nasiona są typowe dla Matucuna. Jej kwiat może być nagi lub owłosiony, więc w tym zakresie ma zarówno cecha Matucana i Submatucana!
2. M.myriacantha ma korpus Matucana. Jej kwiat ma wąską i nagą rurkę (Submatucana i Matucana odpowiednio).
3. M.weberbaueri ma uciernienie i kwiaty (w innym kolorze) niż Matucana. Nasiona są podobne do nasion M.aurantiaca, który jest gatunkiem rodzaju Submatucana!

   Przykłady te wskazują, że niemożliwe jest, aby rozgraniczyć Matucana
i Submatucana i traktować je oddzielnie, jest bowiem zbyt dużo pokrywających się cech. Uwzględia się że mają też typowe cechy nasion i owoców które są cechami wspólnymi.
Wspólne jest dla  wszystkie gatunków Matucana, Submatucana i Eomatucana, jest duże podobieństwo owoców.
   Co do nasion tylko M.madisoniorum ma inny rodzaj nasion.
   W wyglądzie kwiatów tylko dwa gatunki się odróżniają: M.oreodoxa i M.aureiflora.
A więc są trzy gatunki Matucana o cechach odmiennych. To nie jest nietypowe dla gatunku składającego się z 19 rodzajów.

Podsumowując;
Matucana Britton & Rose,
Submatucana Backeberg'a i
Eomatucana Ritter'a
traktowane są jako jeden rodzaj tj. Matucana.[/size]

Uwaga, ze względów handlowych dalej spotykamy w cennikach 3 gatunki.











Eugen PTMK O/Gliwice

Eugen

  • Moderator
  • Hodowca
  • *****
  • Wiadomości: 486
  • Reputacja: 16
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #3 dnia: Kwiecień 04, 2013, 21:37:43 »
KWIATY
 
   Systematyka kaktusów w przeszłości był w większej części oparta o cechy kwiatów. Typowy, długi, rurkowy kwiat haynii, który wyrósł na Echinocactus Britton & Rose zadecydował o podniesieniu rodzaju Matucana.
Czerwony, cylindryczny, lekko zygomorficzny kwiat jest najczęściej spotykany typem kwiatu dla Matucana. Jest bezwonny i pozostaje świeży w normalnych warunkach przez dwa dni. W gorącej atmosferze szklarni kwiat może szybko więdną nawet po jednym dniu. W okresie kwitnienia kwiaty nie zamyka się nawet w nocy.
   Rurka kwiatowa ma solidną konstrukcję, (co jest niezbędnym dostosowaniem przy zapylaniu przez ptaki).
1. Bardzo długie i średnicy tylko 5 mm, rurki kwiatowe posiada M.krahnii, M.madisoniorum i M.rirteri.
2. Szerokie rurki kwiatowe spotykamy u: M.fruticosa, M.aurantiaca i M.haynei.

   Na zewnętrz rurki kwiatowe posiadają łuski. Łuski są krótkie, trójkątne, wiele gatunków Matucana posiada włoski w pachwinach łusek. (dla Backeberg’a – to cecha Submatucana), cecha zmienna w ramach jednego rodzaju i w zależnościach taksonomicznych jest bezużyteczna. Zarówno owłosione jak i nagie rurki kwiatowe można znaleźć na przykład w populacjach M.auranriaca. Takie włosy są obecne na stanowiskach głównie północnych gatunków, (które należą do grupy aurantiaca i paucicostata).
   Korona kwiatu jest wygięty w bok, która umożliwia zapylającym kolibrom wisząc trzymać swój dziób w rurce kwiatowej.
   Wnętrze podstawy rurki kwiatowej jest najbardziej interesująca częścią kwiatu. Na dnie rurki jest gruczoł nektaru (miodownik
), który jest widoczny jako wydłużone żółtawe zgrubienie. Ta część rury kwiatowy nektar nazywa się komora. Długość miodownika różni się w zależności od gatunku. M.haynei i M.aurantiaca na przykład, mają raczej krótkie miodowniki (długości 1 mm); najdłuższy miodownik (10 mm) występuje w M.cemacephala i M.paucicostata. Tuż nad miodownikiem jest tzw. przepona, która zamyka nektar prawie w całości miodownika.

O różnicach

I. Kolor

Wiele gatunków kaktusów Matucana kwitnie jak opisano powyżej. Istnieją jednak niektóre gatunki których kwiaty, różnią się od podstawowych wzorców, takich jak kolor:
1. żółty - M.weberbaueri,
2. pomarańczowy - M.oreodosa,
3. różowy - M.comacephala i M.myriacantha,
4. prawie białe - M.huagalensis 
5. wymiary kwiatów (krótkie kwiaty M.aureiflora i forma M.haynei znana jako M.breviflora).

II. Kształt kwiatów

1. M.aureiflora i ew. M.oreodoxa najwyraźniej dostosowały się do innego zapylania. Zamiast typowego kwiaty czerwone ukierunkowane na ptaki M.aureiflora ma żółty radialny w kształcie symetrycznego lejka - „kwiat pszczeli”, który sprawiaja, że wygląda jak Lobivia, a nie Matucana.
2. Długi, smukły, pomarańczowy kwiat M.oreodoxa jest symetryczny i przypomina kwiat Rebutia, poza tym, że kwiaty wyrastają z wierzchołka, a nie u podstawy korpusu.
3. Kilka form M.aurantiaca ma actinomorficzne kwiaty: kwiat jest prosty i wszystkie płatki są rozłożone promieniowo.

Membrana
Tylko dwa gatunki M.madisoniorum i M.oreodoxa, wytwarzają kwiaty bez przepony ochronnej dla nektaru. Nektar jest zatem swobodnie dostępny dla każdego zwierzęcia, czy to zapylającego czy też nie.




Kształt kwiatów



Kolor kwiatów

Eugen

  • Moderator
  • Hodowca
  • *****
  • Wiadomości: 486
  • Reputacja: 16
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #4 dnia: Kwiecień 09, 2013, 15:18:05 »
OWOCE

Cechy owoców Matucana znacząco są odpowiedzialne za uznanie Matucana za oddzielny rodzaj. Zarówno morfologia, jak również sposób pękania są wiarygodne i typowe dla tego gatunku.

   
   Dojrzałe owoce wszystkich gatunków Matucana są suche, mają mniej lub bardziej kulisty kształt, lekko prążkowane i niektóre pokryte trójkątną łuską. Kolor jest najczęściej brązowo-zielony (oliwka, sepia), lub niekiedy ze śladami koloru czerwonego lub fioletowego. Później, gdy ściany owoc są wysuszone, kolor zmienia się na brązowy. Każdy owoc zawiera co najmniej trzy okładzinowe łożyska.
   Liczba nasion w owocach znacznie się różni. Normalnie występuje wewnątrz owocu Matucana 50-100 nasion. Często owoc zawiera 120 lub więcej nasion, ale także może się doliczyć od kilku do 30 nasion.

   Najbardziej charakterystyczny dla Matucana jest podział dojrzałych owoców na trzy pionowe szczeliny.
[/size]
   Tylko podstawowa część owoców dzieli się w ten sposób; górna połowa lub 1/3 owocu nie pęka. Teraz nasiona łatwo wypadają, mogą być wypłukiwane przez deszcz lub być pobrane przez mrówki.
    Po okresie dojrzewania owoc jest przyczepiony do roślin przez kilka tygodni. Następnie ściany owoców całkowicie wysychają i brązowieją. Resztki owoców może teraz zostać oderwana od roślin przez wiatr, deszcz lub ruch zwierząt. Więc w końcu kilka nasion, które nadal mogą znajdować się wewnątrz owocu mają możliwość również się rozproszyć.
     Chociaż model pękania owoców jest uważany za bardzo charakterystyczny dla rodzaju Matucana, zdarza również, że szczeliny nie pękają w ogóle, np. w przypadku M.intertexta.[/size]

EUGEN
PTMK O/Gliwice

Eugen

  • Moderator
  • Hodowca
  • *****
  • Wiadomości: 486
  • Reputacja: 16
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #5 dnia: Kwiecień 10, 2013, 14:30:37 »
NASIONA

Oprócz owoców, wiele cech nasion jest również bardzo typowych dla rodzaju Matucana. Niektóre z nich można rozpoznać gołym okiem, inne mogą być rozpozane tylko pod mikroskopem lub szkłem powiększającym. Te mikrocechy mają mniejsze znaczenie dla identyfikacji roślin.
   Nasiona mają Matucana zwykle 1 mm długości i szerokości. Nasiona są w całości matowo czarne.
    Teraz bardzo ogólnie trochę nazewnictwa dla określenia cech charakterystycznych – różnicujące poszczgólne gatunki. Ważną cechą nasion jest struktura hilum. Właściwie hilum jest blizną w miejscu, gdzie nasiono zostało połączone z funiculus. Dla kaktusów całą podstawowa część nasion, zawdzięcza nazwę "hilum” i zawiera mikropyle. W Matucana jest on bardzo duże, na całą szerokość nasiona. Kształtu jest szeroko eliptyczny. Hilum u nasion Matucana jest wklęsłe. Ta wklęsłość jest nazywany "hilum cup"; głębokość zależy od gatunku: waha się od umiarkowanego dla M.haynei i bardzo głębokiego dla M.madisoniorum.
W brązowej grzbietowej części hilum można znaleźć, mikropyle. Długość się zmienia w zależności do gatunku, w grupie gatunków jest tak długa, że wystaje z podstawowego brzeg nasion. Wnęka hilum jest pokryta białawą tkanką funicular, który jest dołączona do krawędzi wnęki. Ilość białawej tkanki funicular jest zróżnicowana: w M.haynei i M.aurantiaca całkowicie pokrywa wnękę hilum, podczas gdy w M.myriacantha i M.paucicostata jeden lub dwa otwory znajdują się w hilum. Tylko dla jednego gatunku M.madisonioram wnęka hilum jest całkowicie odsłonięta.




ZAPYLANIE

Prawdopodobnie większość gatunków Matucana jest zapylane przez kolibry. Wyjątkiem jest M.aureiflora, które jest swoją budową przystosowana do zapylane przez pszczoły. Jest jedynym gatunkiem Matucan z żółtymi kwiatami rozmieszczonymi promieniście symetryczne i z krótką komorą.        
   Zwykle czerwone, purpurowe i różowe, lekko zygomorphiczne rurki kwiatowe większości gatunków Matucana wskazują ptakom zespół zapylający. Ptaki muszą polegać na doskonałym wzroku, a czerwony to kolor, który mogą zobaczyć bardzo dobrze. Przyciąga do zapylanie ptaki korzyść w postaci nektaru-cukru, który jest w komorze nektarowej (miodniku).

ROZPRASZANIE nasion

Dojrzałe owoce Matucana pękają, aby rozsiać nasiona. Różne są mechanizmy wydostania się nasion z owoców. Nasiona mogą być wydmuchiwane przez wiatr, przenoszone przez mrówki lub wypłukiwane przez deszcz, mogą być roznoszone przez ptaki zjadające owoce.
   Dużym zagrożenie dla owoców i nasion są zwierzęta (ptaki, gryzonie, myszy, jaszczurki) zjadające nasiona. Duża część wyhodowanych nasion jest zjadana jeszcze przed ich rozsianiem. To niebezpieczeństwo grozi wszystkich roślinom nasiennym, ale kaktusy są szczególnie wrażliwe, ponieważ dostępność innych jadalnych owoców i nasiona zwykle jest mała.
   Drugim poważnym zagrożeniem jest niebezpieczeństwo, że materiał siewny nie dotrze do miejsc nadających się do kiełkowania. Aby zminimalizować ryzyko, że nasiona nie będą miały możliwość rozwijać się w dojrzałe rośliny, nasiona winny ulec rozproszenia na różne miejsca.
[/size]





Zdjęcia nasion wykonał i udostępnił Jurek Kłośiński

Pozdrawiam
EUGEN
PTMK O/Gliwice

Eugen

  • Moderator
  • Hodowca
  • *****
  • Wiadomości: 486
  • Reputacja: 16
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #6 dnia: Kwiecień 11, 2013, 09:21:06 »
GLEBA
Większość Matucana można znaleźć zwykle na otwartych skalnych zboczach wśród roślinności kserofitycznej. Tutaj rośliny rosną często w szczelinach skał gdzie nie występuje prawie żadna inna roślinność. Sporo gatunków występuje na trawiastych wzgórzach i korzysta z okresowego cieniowania przez traw w okresie suchym.
    Niektóre gatunki Matucana wydają się mieć zdolność do przystosowania się do siedlisk udostępnionych przez ludzi takich jak wypasane zbocza lub tarasów uprawowych. Często kaktusy są wycinane, aby pozyskać pastwiska do wypasu bydła, lub pola uprawne. Kolejnym niebezpieczeństwem jest wypalanie zboczy wzgórz i innych miejsc w celu użyźnienia gleby pod pastwiska.
Danych o glebie na siedliskach Matucana są rzadkie, z udostępnionych wynika, że skład chemiczny jest zupełnie normalny dla siedlisk kaktusów andyjskich w ogóle, gleba jest lekko kwaśna.
   Ogólnie, odsetek materiałów organicznych (próchnicy) w glebie, gdzie Matucana rosną jest różny, niektóre gatunki rosną w prawie czystej próchnicy, inne wolą bardziej mineralne podłoże, takie jak glina. Większości gatunków roślin ma swoje własne preferencyjne podłoża. Przykładem z literatury jest różne uwarunkowanie podłoża dla roślin w pobliżu Cajamarca, gdzie M.aurantiaca i M.aureflora rosną prawie razem, oddzielone tylko wierzchołkiem wzgórza. Okazało się, że M.aurantiaca rosła w czystym podłożu organicznym w szczelinach między skałami, gdzie gromadziła się próchnica, natomiast M.aureiflora został znaleziona na wzgórzu o daleko bardziej stromym zboczu w miejscu o podłożu z wysokim procentem gliny.



EUGEN
PTMK O/Gliwice

Pierrot

  • Kolekcjoner
  • **
  • Wiadomości: 50
  • Reputacja: 0
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #7 dnia: Maj 12, 2013, 21:27:43 »
Eugeniuszu, podziękowania za podzielenie się z matukanistami cenną wiedzą.

Miałbym jeszcze prośbę o wskazówki dotyczące uprawy. Pewnie konieczne jest podzielenie matukan na 2 (więcej?) grupy, w zależności od rodzaju/występowania.

Chodzi mi absolutnie o podstawowe wskazówki w stylu:
Okres wegetacyjny: od kwietnia do października; stanowisko słoneczne i przewiewne; unikać bardzo długiego (?), bezpośredniego promieniowania słonecznego; wskazane wieczorne zraszanie (jak często?); podlewać (w jaki sposób/jak intensywnie?); zaprzestanie podlewania (w jakim okresie?) - czy wtedy cieniować?
Ostatnie podlewanie wrzesień/najpóźniej początek października, tak by doprowadzić do wysuszenia podłoża przed zimowaniem.
Zimowanie: od listopada do marca; temperatura ok. X st C; bez podlewania?.

Czy to jest wykonalne? Sam chętnie dowiedziałbym się o wieczornym zraszaniu; intensywności/sposobie podlewania oraz okresie lata, gdy zaprzestajemy podlewać.

Korci mnie, żeby w ogóle rozpocząć wątek o matukanach, ale nie bardzo widzę miejsce, gdzie na tym Forum to zrobić. To miejsce wydaje mi się najbardziej sensowne, stąd moja prośba tutaj.

Eugen

  • Moderator
  • Hodowca
  • *****
  • Wiadomości: 486
  • Reputacja: 16
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #8 dnia: Maj 12, 2013, 23:23:37 »
Witam
Przygotowuję jeszcze jeden odcinek tego mini serialu, właśnie o sposobie uprawy, warunkach przechowywania latem, podlewaniu i jeszcze o zimowaniu i wysiewach. To dopiero za kilka dni. Teraz wynosimy z ogrodu zimowego na wolny "wypas" m.in.n. cały kierdel haynei. Mam jeszcze do przygotowania informacje na wystawę w palmiarni. Zapomniałem, jeszcze chyba jest praca. Trochę cierpliwości - chyba z początkiem czerwca dam wzmiankowany odcinek, mam większość napisaną, muszę dokończyć i dobrać fotki.

Pozdrawiam
Eugen

Eugen

  • Moderator
  • Hodowca
  • *****
  • Wiadomości: 486
  • Reputacja: 16
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #9 dnia: Czerwiec 24, 2013, 21:41:07 »
Witam, kolejny odcinek w miniserialu (będą jeszcze chyba dwa małe odcinki)
Dzisiaj o warunkach uprawy.

Uprawa
Matukany są łatwe w uprawie. Nie wymagają specjalnych warunków, każdy z przeciętną wiedzą na temat uprawy kaktusów powinien sobie bez problemów poradzić
Musimy pamiętać, że nie każdy gatunek matukan wymaga takich samych warunków, gdyż te zależą od położenia geograficznego na którym rośliny rosną, i od tego zależy jakie im zapewnić warunki w uprawie.
W uprawie kaktusów i innych roślin tropikalnych kontrola temperatury zimą i latem ma decydujące znaczenie dla powodzenia naszej działalności. Uprawa matukan może być podzielona na dwie grupy, który jest w rzeczywistości podziałem według wysokości ich siedlisk.
W rodzaju matukana istnieje grupa gatunków rosnących na dużych wysokościach, które nie są wrażliwe na zimno, ale nie tolerują przegrzania, druga grupa gatunków rosnąca na stosunkowo małych wysokościach wykazują dużą ciepłolubność, ale są wrażliwe na niskie temperatury.
Wrażliwa na zimno grupa składa się z gatunków z dorzecza rzeki Maranon (M.oreodoxa, M.myriacantha, M.paucicostata, M.tuberculata, M.krahnii, M.formosa, M.pujupatii i M.madisoniorum).
Pozostałe gatunki są wrażliwe na zbyt wysoką temperaturę, a nie są wrażliwe na zimno. Zalecenia ogólne dla udanej uprawy obu grup są podaje poniżej.

1. Gatunki wrażliwe na zimno
W zimie: wskazane jasne pomieszczenie; minimalna temperatura nie powinna spadać poniżej 5°C, ze wskazaniem na około 10°C. Szczególną uwagę należy zwrócić na M.formosa i M.madisoniorum, ponieważ ze względu na niskie temperatury gatunki te łatwo dostają brązowe plamy, gdzie może rozpocząć się gnicie. Należy również być ostrożnym przy uprawie  M.oreodoxa i M.myriacantha, bowiem korzenie tych gatunków są wrażliwe na nadmiar wilgoci.
W lecie: tyle światła i ciepła, ile jest to możliwe. Temperatury powyżej 40°C nie zaszkodzi. Przegrzanie może spowodować uszkodzenia przy temperaturze powyżej 50°C. Nie dopuścić do całkowitego wysychania podłoża. Uprawa na zewnątrz szklarni nie jest zalecane, ponieważ rośliny te wymagają zwykle dużo ciepła. Wskazane jest zraszanie wieczorem letnią wodą (imituje to wieczorne deszcze w naturze – wykres nr 3 dla miasta Cajamarca).

2. Gatunki wrażliwe na wysoką temperaturę


W zimie: wskazane światła, minimalne temperatury nie poniżej zera, chociaż dobrze przesuszone rosliny mogą wytrzymać temperatury do -5°C.
W lecie: jak najwięcej światła, ile możliwe; podlewania regularnie, nie pozwalając substratowi wyschnąć całkowicie; maksymalna temperatury powietrza 30°C. Jeżeli rośliny są często narażone na działanie temperatur wyższych niż 30°C, będą one podatne na przypalenia. Szczególnie wiosną, gdy rośliny dopiero co zostały wyniesione, ciężkie i nieodwracalne uszkodzenie mogą wynikać z przegrzania. W odpowiednich słonecznych warunkach, rośliny te dostają piękne ciernie, gdy znajduje się na zewnątrz szklarni. Tylko w czasie długotrwałego deszczu wskazany zadaszenie nad nimi. Kolejną zaletą jest to, że rośliny, które są odporniejsze na zarażenia mączniakiem, czerwony przędziorków i innymi pasożytami.Wymagają jedynie, aby je chronić przed ślimakami.

Pozdrawiam Eugen
Członek PTMK

Eugen

  • Moderator
  • Hodowca
  • *****
  • Wiadomości: 486
  • Reputacja: 16
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #10 dnia: Lipiec 09, 2013, 23:07:44 »
WYSIEW

Wysiewając pewne nasiona matucan jest to jedyny sposób na stworzenie kompletnej kolekcji. W sprzedaży jest mała podaż roślin. Dostępne są głównie M.aureiflora M.aureispina, M.weberbaueri, M.polzii, M.weberbaueri v.flamea oraz trochę z wachlarza form M.haynei. Stosunkowo dużą handlową ofertę importów oraz młody roślin z upraw holenderskich ma p. Hestus, oraz ładne tanie rośliny ma w ofercie sprzedający na Allegro Waldek. I to w zasadzie wszystko, znacznie lepiej jest z nasionami, to znaczy, że nie jest wspaniale, ale przy pewnym uporze i sięgnięciu do kilku ofert możemy stać się posiadaczmi po kilku latach wspaniałej kolekcji.
        Pamiętajmy, że większość gatunków matucan to są rośliny górskie, stąd ich nasiona wymagają umiarkowanej temperatury dnia gdy kiełkują. Innym ważnym warunkiem jest różnica temperatury między dniem i nocą, co jest bardzo korzystne dla roślin z dużych wysokości. Optymalna temperatura do kiełkowania za dnia jest między 20 a 25°C, a temperatury w nocy powinna oscylować ok. 10°C dla  uzyskania najlepszych wyników. Jeśli wysiewamy pod koniec zimy, w okolicach lutego i marca, sadzonki można przesadzać w czerwcu do lipca po raz pierwszy. Rośliny będą miały zatem średnicę około 1,5 cm na początku zimy.
   Wysiewanie nie nastręcza specjalnych problemów, wysiewamy stardardowo, rośliny wschodzą łatwo i generalnie szybko rosną.

Jeszcze dołączę fotki z różnego okresu.


Eugen
PTMK O/Śląski

Pierrot

  • Kolekcjoner
  • **
  • Wiadomości: 50
  • Reputacja: 0
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #11 dnia: Lipiec 13, 2013, 19:18:08 »
Jeszcze raz wielkie dzięki za informacje o Matucanach. Szkoda, że na forach kaktusowych jest małych ruch, a o poszczególnych gatunkach to już w ogóle dyskutują 2-3 osoby. Cóż, taki urok.
Jako parapetowy hobbysta Matucan czekałem na informacje o uprawie i mogę tylko potwierdzić, to co piszesz, a już wynika to z moich bardzo skromnych doświadczeń. W okresie zimowym straciłem M. pacicostata i M. madisoniorum, bo zimowałem je w zbyt niskiej temperaturze. M. paucicostata była cała dosłownie rdzawa. Wiosną zaś poparzyłem dwie M. haynei. Niestety mocne słonko zrobiło złą robotę.
Mam dwa pytania, żeby podtrzymać wątek, no i dlatego, że wciąż próbuję dowiedzieć się więcej.
1. Czy gatunki wrażliwe na zimno, jeśli w okresie zimowym zostawię na parapecie w temp. ok. 15C należy troszkę nawilżać? Troszkę wody w podstawkę, raz na miesiąc, czy zupełna susza do kwietnia?
2. Czy gatunki wrażliwe na wysoką temperaturę należy w okresie letnim podlewać częściej i ciągle utrzymywać choćby minimum wilgotności? Nie będę krył, że raczej wysuszam kaktusy i dopiero później podlewam bardzo intensywnie. Czy to jest niezbyt dobre działanie w przypadku Matucan wrażliwych na wysoką temperaturę? 

Eugen

  • Moderator
  • Hodowca
  • *****
  • Wiadomości: 486
  • Reputacja: 16
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #12 dnia: Lipiec 14, 2013, 12:09:09 »
Witam, posyłam zdjęcia wysiewów.
Jeszcze w planie informacje o szczepieniu i wrócę do Twoich Pierrot pytań. Mam do wykonania poprawki w szklarence, no i kończę skałkę w oparciu o dobrze urzeźbione kamienie dolomitu i gipsu. Mam w planie napisać pare słów o takich skałkach i pokazać trochę fotek.

Teraz fotki wysiewu ( z matukan nic mi nie padło)



 Wysiew po 1 miesiacu



Wysiew po miesiącu detal M.haynei KK460.



Wysiew po 3 miesiacach




Wysiew po 6 miesiącach



Wysiew po 1 roku







2 fotki aktualnie tj pod 2 lata od wysiewu

Zdjęcia J.Kłosińskiego i moje

Pozdrawiam EUGEN
« Ostatnia zmiana: Lipiec 14, 2013, 13:37:03 wysłana przez Eugen »

Eugen

  • Moderator
  • Hodowca
  • *****
  • Wiadomości: 486
  • Reputacja: 16
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #13 dnia: Lipiec 21, 2013, 15:14:46 »
KWITNIENIE

Chociaż kaktusy matukana bez kwiatów są interesujące, lecz oczywiście najpiękniejsze są kiedy kwitną. Niestety często nie chcą zakwitnąć, szczególnie dotyczy to roślin z rodzaju M.haynei. Trudno jest przewidzieć, kiedy będą miały kwiaty po raz pierwszy.
Gatunki wcześniej kwitnącymi zwykle młodymi osobnikami, znajdziemy niemal wyłącznie na północny Peru, są to: M.ritteri, M.paucicostata i M.intertexta. Łatwo kwitnącymi gatunkami z południa Peru są niektóre formy M.haynei jak też M.hystrix.
   W celu doprowadzenia do zakwitnięcia roślin niezbędna jest, poprawna uprawa w lecie jak i bezwzględnie odpowiednie zimowanie. Okres kwitnienia większości gatunków obejmuje okres wiosny i lata.
1. Ograniczona liczby gatunków, takich jak M.oreodoxa, M.aureiflora i M.ritteri kwitną wszystkimi pąkami kwiatowymi mniej więcej w tym samym terminie każdego roku.
2. M.oreodoxa i M.aureiflora kwiaty może mieć już wczesną wiosną.
3. Inne gatunki mogą kwitnąć w okresie całej wegetacji, mogą one mieć kwiaty dwa razy w roku.
4. M.weberbaueri i M.intertexta zwykle zaczynają kwitnąć w połowie lata i kwitną do jesieni.
5. M.haynei, M.aureiflora i M.villarica często kwitną na pomarańczowo wiosną i powtarzają kwitnienie jesienią .

Pytał się ktoś na prelekcji, czy matukany się szczepi. W swojej kolekcji mam jedynie szczepioną  M. madisoniorum v. albiflora. Widziałem je w kolekcjach na własnych korzeniach i będę musiał zdobyć nasiona i w takiej formie ją uprawiać. Spotkana  w Austrii szczepiona  M.madisoniorum v. albiflora to kolos, zupełnie jak "kapusta", karykatura, zatraciła swoją proporcję.

Napisałem prawie elaborat, muszę jednak też powiedzieć skąd fascynacja tymi peruwiańskimi endemitami. Spędziłem prawie 6 miesięcy w Peru, zauroczyły mnie góry, zabytki, ludzie i kaktusy - głównie na południu wysoko w górach. Nie zdawałem sobie sprawy, że dużo kaktusów peruwiańczyków to rośliny tropików. Teraz mam problem zimą, ale trudno. Miłość jest ślepa.

Pozdrawiam Eugen




M. madisoniorum v. albiflora




hen_s

  • Członek PTMK
  • Super Hodowca
  • **********
  • Wiadomości: 1365
  • Reputacja: 24
    • Zobacz profil
Odp: MATUCANA bardzo obszernie w odcinkach
« Odpowiedź #14 dnia: Lipiec 22, 2013, 12:24:52 »
Cytuj
Eugen napisał(a):
Napisałem prawie elaborat
Prawie robi różnicę.  ;)

Poważnie pisząc jestem Ci głęboko wdzięczy za moc pracy którą włożyłeś w stworzenie tego tekstu. Myślę, że nie tylko ja.  :)
Dla każdego kogo interesują te ciekawe rośliny jest to kompendium wiedzy o nich. A dla innych, którzy preferują inne rodzaje kaktusów też się wiadomości przydają jako dopełnienie całości.
Czapki z głów!  :))

Oczywiście nie wyobrażam sobie aby ten tekst nie był wydrukowany w naszym czasopiśmie Świat Kaktusów. Wtedy będzie dostępny dla szerszej rzeszy członków PTMK - tu niestety nie za dużo nas zagląda.
No i będzie w każdej chwili pod ręką w biblioteczce kaktusowej...